close

Kalıp drapaj genel bilgi

Kalıp drapaj genel bilgi

Drapaj

drapaj

Kalıp hazırlama yöntemleri

  • Biçki sistemi ile kalıp hazırlama
  • Doğrudan ölçü kullanılarak kalıp hazırlama
  • Hazır giysi üzerinden kalıp hazırlama
  • Drapaj yöntemi ile kalıp hazırlama

Drapaj yöntemi ile kalıp hazırlama

Drapaj canlı veya cansız manken üzerinde çıkartılan kalıp sistemine denir. Bir heykeltıraj gibi drapaj da modacıyı üç boyutlu bir çalışma yapmasını sağlar.

Drapajın Tanımı

Drape konusu yüzyıllar boyu gerek resim gerek heykel sanatı, gerekse giyim sanatında önemli bir yer teşkil etmektedir. Drapaj, draper kelimesinde türetilmiş, giysilere uygulanan çeşitli büzgüler, pililer, verilen şekiller ve bolluklar anlamına gelen Fransızca bir sözcüktür.

Drapaj canlı veya cansız manken üzerinde çıkartılan kalıp sistemine denir. Bir heykeltıraj gibi drapaj da modacıyı üç boyutlu bir çalışma yapmasını sağlar. Bu yöntemle abiye, fazla kesikli ve drepeli ürünlerin kalıpları hazırlanır. Bu yöntem tasarımcıya birebir kumaşla çalışma şansı tanıdığından dolayı yaratıcılığı yüksek seviyeler çıkartmaktadır. Ayrıca, doğrudan vücut üzerinde uygulanmasından ötürü giysinin vücut ile ilişkisi mükemmel uyum içerisinde olmaktadır.

Drapajın Tarihcesi

M.Ö. döneminde yaşamış olan uygarlıklarda kadın ve erkek giyiminde, bedenlerini örtmek amaçlı kumaşı drapeler oluşturarak kullandıkları görülmektedir. Bunların en belirgin olanları Arkakaik döneminde, Yunan giyiminde ve Klasik dönemde, Iyon Kitonlarında, Roma döneminde erkek ve kadınların giydikleri toga ve tuniklerde kumaş drapeleri büyük değer kazanmıştır. İngiltere’de III. Henry döneminde son derece gösterişli ve güzel kumaşlar kullanılmıştır.

Romalılar Etrüsk sanatını yıkmışlar ve Yunan Sanatını benimsemişlerdir. Fakat Romalılar, her fırsatta incelik ve fazla işlemeye yer vermişlerdir. Tunikler genel olarak drapelerle tutturulmuştur.

Klasik Devirde kadınlar ve erekekler hemen hemen aynı elbiseleri giymişlerdir. Giyilen elbiselere kiton(chiton), himasyon(himation), ve peplos denirdi. Kiton bir çeşit tuniktir. Etek uçlerına küçük ağırlıklar dikilir, dikilen bu ağırlıklar drapelerin dökümlerinde düzgünlük ve zariflik sağlamaktadır.

İngiltere’de III.Henry döneminde soyluların giydiği kıyafetler o kadar güzel ve gösterişlidir ki ,  metrelercesini  bir arada kullanma  isteğini uyandırmıştır. Bunun içinde drapeler pek çok kullanılmıştır ve hatta bu devre “drape yüzyılı” bile denmiştir.

Drapajın Genel Özellikleri

Bireyselliğin ve farklılığın ön plana çıktığı günümüz modasında kişilerin zevklerinin

tatmin edilmesinde, teknolojinin yetersiz kaldığı noktada, drapaj tekniği ile kalıp hazırlama  ön plana çıkmaktadır.

Ünlü modacı Erte, kadın vücudunu giydirmenin en az mimarlık kadar zor bir sanat

dalı olduğunu söylemiştir. Böyle ifade edilen giyim sanatını doğru bir şekilde uygulamak

çok önemlidir. İnsanların beklentilerini hatasız gerçekleştirebilmek için, bazen seçilen elbise

modeline göre drapaj tekniğiyle çalışmak en doğru yöntem olacaktır.

Günümüzün seçkin modacıları ve modaevleri, koleksiyon çalışmalarında drapaj

tekniğini kullanmaktadırlar. Çünkü drapaj tekniği, farklı ve hayranlık uyandıran tasarımların

hazırlanmasını daha da kolaylaştırır, sonucun doğru ve istenilen niteliklerde olmasını sağlar.

Sadece modacılar ve modaevleri değil, giyim sektöründe önemli bir yere sahip olan gelinlikve abiye kıyafet butikleri de drapaj tekniğiyle çalışarak, bir çok genç kızın hayalini

gerçekleştirmektedir.

Drapaj / Model Uygulama
Drapaj / Model Uygulama

Eğer çalışacağımız beden ölçüleri cansız mankenle uyuşmuyorsa cansız manken çeşitli maddelerle (örneğin: tahta pamuk, elyaf) doldurulur. 3 Boyutlu olarak manken üzerinde model çalışmaları yapılır ve bu çalışmalar kalıplara aktarılır. Bazı modellerin (drapeli, asimetrik vb.) kalıplarının biçki yöntemi ile çıkarılması zor ya da oldukça uğraştırıcıdır. Bu tür modellerin kalıplarının drapaj yöntemi ile çıkarılması işi kolaylaştırmaktadır.

Drapaj ve drepe kelimelerin anlamları birbiriyle karıştırılmaktadır. Drepe giysi üzerinde uygulanan büzgüler ve pililere denilir. Yani drape drapaj tekniği içinde yer alır.

Drapaj aynı zamanda bazı kaynaklara göre kumaşın ya da çalışılan kağıdın giysi konumundaki görüntüsüdür.

Drapaj yöntemi ile kalıp çıkarma tekniğine duyulan ihtiyaç:

  1. Vücuda oturan modellerde doğrudan kalıba ulaşmak için kullanılmaktadır. Kalıp vücut şekline göre hazırlanacağından yanılma payı olmayacaktır. Ya da az olacaktır.
  2. Oransız vücut yapısı olan kişilerde uygulanır. (Örneğin göğsü büyük baseni küçük kişilerde olduğu gibi.) Oransız ve asimetrik vücutlara uygun modelleri seçme ve belirli kurallara göre çalışma yeteneğinin kazandırılmasını sağlar.
  3. Birebir kumaşla çalışılabilir olması dolayısıyla tasarımcının yaratıcılığı yüksek seviyeler çıkarttığı için uygulanır.
  4. Drapeli modellerde kullanılan kumaşların özelliklerini tanımayı sağlar.
  5. Model ayrıntılarının (kuplar, kollar, cepler, etek ve beden vb.) oranlarını bir bütünde görmeyi ve estetik açıdan uyumunu ve kullanılan kumaşın giysi dikildikten sonra alacağı efekti dökümünü görebilmek için bu yönteme başvurulur.
  6. Manken üzerinde bitmiş bir modelin görünümünü önceden ön görebilmek.
  7. Drapaj çalışana prova yapma yeteneğini kazandırır ve geliştirir.

 

Devamı...
Kalıp drapaj genel bilgi

Modelist / Kalıp Hazırlama

Kalıp: Üretimi yapılacak giysinin üç boyutlu vücut formunu ve istenilen model özelliğinin içeren kağıda hazırlanmış şeklidir. Bu işlem elde hazırlanabileceği gibi bilgisayarda da yapılabilir.

Firmalarda kalıp hazırlama işlemi modelistler tarafından yapılır.

Modelist: Hazır giyim firmalarında ürün kalıplarını hazırlayan, istenilen bedenlere serileyen, numune dikimi yaptıran, imalat için teknik föy ve dikim talimatını hazırlayan kişidir.

Kalıp hazırlama şekilleri modeliste veya firmaya göre değişiklik gösterir. Genellikle baz beden elde hazırlanıp, serilemesi bilgisayarda yapılmaktadır.

Kalıp hazırlama yöntemleri

  • Biçki sistemi ile kalıp hazırlama
  • Doğrudan ölçü kullanılarak kalıp hazırlama
  • Hazır giysi üzerinden kalıp hazırlama
  • Drapaj yöntemi ile kalıp hazırlama

Biçki sistemi ile kalıp hazırlama

Kişi üzerinden veya standart çıplak beden ölçülerine göre bolluk ilavesi yapılarak hazırlanan kalıplardır. Bolluk ilaveleri ve dağılımı kullanılan kumaş ve biçki sistemine göre değişir. Müller, optikon, optimass, metrik vs. biçki sistemleri kullanılmaktadır.

Doğrudan ölçü kullanılarak kalıp hazırlama

Ölçü tablosuna göre bolluk verilmeden hazırlanan kalıp sistemidir. Genellikle ihracat firmalarında müşteriden ölçü tablosu (teknik föy) hazır gelir. Kalıplar bu ölçülere bağlı kalınarak hazırlanır.

Hazır giysi üzerinden kalıp hazırlama

Dikili hazır bir giysi üzerinden; jelatin ile kopya alınarak, rulet ile işaretleyerek ve direk ölçüleri kağıda aktararak kalıp çıkartılmasıdır. Modeli ve kalıbı beğenilen giysinin kalıbının oluşturulmasında kısa yoludur. Hazır giyim firmaları çoğunlukla bu yönteme başvurmaktadırlar.

Drapaj yöntemi ile kalıp hazırlama

Drapaj canlı veya cansız manken üzerinde çıkartılan kalıp sistemine denir. Bir heykeltıraj gibi drapaj da modacıyı üç boyutlu bir çalışma yapmasını sağlar. Bu yöntemle abiye, fazla kesikli ve drepeli ürünlerin kalıpları hazırlanır.

Kalıp Hazırlama Aşamaları

  • Temel kalıp oluşturma
  • Ana (baz) kalıp hazırlama
  • Serileme
  • Teknik föy hazırlama

Temel kalıp oluşturma

Temel kalıplar hitap edilen müşteri grubuna göre değişiklik gösterir.  Bunlar çalışılan ülkelere, müşterinin sosyal statüsüne ve kumaş cinslerine göre hazırlanmalıdır. Hazır giyim firmasının kuruluşunda en zor aşaması temel kalıpları oluşturmaktır. Bu aşama başarı ile tamamlanması sonucunda firmanın temelleri sağlam olacak ve ilerlemek daha kolay olacaktır.  Kalıplar zamanla mükemmel hale gelecektir.

Ana (baz) kalıp hazırlama

Temel kalıp üzerinden modelin tüm parçalarının eksiksiz hazırlanmasıdır.  Kalıpta istenilen model özelliklerini yansıtması ve dikilebilir yeterlilikte işaret ve bilgilerin bulunması şarttır. Kalıpta bulunması gereken işaret, çizgi, yazı, pay ve bilgilere şablon denir.

Şablon çizimi

  • Kalıbın gerekli taraflarına dikiş paylarının verilmesi.
  • Parça adı (ön, arka, kol vs.).
  • Model numarası: Numaralama sistemi firmalara göre değişiklik gösterir. Numaratik ve alfabetik veya ikisi de kullanılabilir. ( 1450, DE201)
  • Beden bilgisi (38, M, 164 VS.)
  • Kalıp ismi: Kalıbın kullanılacağı yeri belirler (kesim, ütü, çizim vs.)
  • Kalıp cinsi: Kalıbın kumaş, garni, tela vs. olduğu belirtilir.
  • Kalıp adeti: Kalıptan kaç adet kesileceği yazılır.
  • Kumaşın boyunu (çözgü) yönünü gösteren ‘Düz Boy İplik’ çizgisi.
  • Çıt: Dikim sırasında çalışana yön veren çentiklerdir. Bunlar; çatışma noktası, dikiş payları, pens, büzgü, pili ve benzeri yerleri belirtmek amaçlı kullanılır.
    şort
    şort kalıbı

    Serileme

    Ana kalıbın istenilen ölçülerde küçültülüp büyülterek farklı bedenlere çoğaltılmasıdır. Kalıp üzerinde büyültme ve küçültmelerin yapıldığı noktalara sıçrama noktası denir. Serileme işlemi yapılırken baz modelin model özelliklerinin bozulmamasına dikkat edilmelidir. Serileme oranları çocuk, erkek, bayan, büyük beden gibi insan vücut yapılarına göre değişiklik gösterir.

    Temel beden serisi
    Temel beden serisi

     

    Teknik föy hazırlama

    Hazır giyimde bir modelin örnek olarak dikilebilmesi ve bu örnek modelin imalatının hatasız bir şekilde üretilebilmesi için bazı yazı ve çizimlerinin bulunduğu belgeye teknik föy denir. Teknik föy özelliği firmanın çalıştığı sektöre göre değişiklik gösterir. Her hangi bir firma teknik bilgileri ve model çizimini bir sayfada hazırlayabileceği gibi başka bir firma bunu üç dört sayfada yapabilir. Buradaki amaç bir modelin hatasız olarak seri üretiminin yapılabilmesidir.

    Teknik föy üretimi yapılacak model özelliğine göre de değişiklik gösterir. Örneğin bir modelde baskı var ise bu model için baskı talimatı hazırlanmak zorundadır. Üretimi yapılacak bu model pek çok renkte kesilebilir. Bu durumda her bir renge göre baskı renklerinin belirtildiği baskı talimatı föyü hazırlanması gerekecektir. Modelin dikim özelliklerini yazıldığı metne dikim talimatı föyü her ürün için hazırlanır. Ayrıca üretimi yapılacak modelin model özelliklerine göre her bedenin ölçülerinin bulunduğu ölçü tablosu bulunması gereklidir.

    Hazır giyimde üretimi yapılacak modelin çiziminin yapılması, üzerinde dikiş özelliklerinin ve aksesuarların belirtildiği model resmine teknik çizim denir. Hazır giyim sektöründe bu çizimler genellikle CorelDROW programında yapılmaktadır.

     

     

     

     

     

     

Devamı...
WhatsApp chat